Podatek liniowy 19% — dla kogo się opłaca

Podatek liniowy to trzecia droga obok ryczałtu i skali — stała stawka niezależnie od wysokości dochodu, bez progów. Prosty w konstrukcji, ale nie dla każdego korzystny.

Jak działa

Płacisz stałą stawkę procentową od dochodu (przychód minus koszty) — bez względu na to, czy zarabiasz 5 czy 50 razy więcej. W przeciwieństwie do skali podatkowej nie ma tu progów ani wyższej stawki po przekroczeniu określonej kwoty.

Czego NIE dostajesz przy liniowym

To ważne ograniczenie: przy podatku liniowym nie korzystasz z kwoty wolnej od podatku, nie możesz rozliczyć się wspólnie z małżonkiem ani jako osoba samotnie wychowująca dziecko, i nie stosujesz większości ulg podatkowych dostępnych przy skali (np. ulgi prorodzinnej w typowej formie). To bezpośrednia „cena" za stałą, niską stawkę.

Kiedy liniowy się opłaca

Głównie przy wysokich dochodach — im wyższy dochód, tym bardziej stała stawka liniowego wygrywa z rosnącą efektywną stawką skali podatkowej po przekroczeniu wyższego progu. Dla niskich i średnich dochodów skala (z kwotą wolną i możliwością wspólnego rozliczenia) często wychodzi korzystniej, mimo wyższej nominalnej stawki w drugim progu.

Składka zdrowotna przy liniowym

Liczona jako procent dochodu, z inną stawką niż przy skali i z możliwością pomniejszenia podstawy w ograniczonym zakresie (np. o część zapłaconych składek społecznych) — szczegóły warto sprawdzić przy aktualnych przepisach, bo zasady rozliczania składki zdrowotnej zmieniały się w ostatnich latach.

Koszty przy liniowym — bez ograniczeń specjalnych

Zasady rozliczania kosztów uzyskania przychodu są takie same jak przy skali — to, co możesz wrzucić w koszty, nie zależy od wybranej formy opodatkowania (poza nielicznymi wyjątkami). Różni się tylko sposób liczenia samego podatku od tak wyliczonego dochodu.

Zmiana z liniowego na inną formę

Formę opodatkowania zmienia się zasadniczo raz w roku, w określonym terminie (zwykle do połowy lutego za dany rok podatkowy) — nie można przełączać się dowolnie w trakcie roku w zależności od bieżących wyników. To decyzja podejmowana z wyprzedzeniem, na podstawie szacunku, nie z perspektywy czasu po fakcie.

Jak sprawdzić, czy to dla Ciebie

Policz swój podatek w obu wariantach (skala i liniowy) na podstawie realnych danych z ostatnich 12 miesięcy — z uwzględnieniem składki zdrowotnej w obu wariantach, nie tylko samego podatku dochodowego. Różnica bywa nieoczywista, dopóki nie policzy się jej na konkretnych liczbach, nie na ogólnych zasadach.